ჩვენს ოჯახში ყოველთვის იყო პატარა საიდუმლო. ბებიაჩემი არასდროს შორდებოდა პატარა, ჟანგიან გასაღებს ჯაჭვზე. ის ბალიშის ქვეშაც კი იძინებდა. თუ ვინმე ჰკითხავდა, რატომ სჭირდებოდა, უბრალოდ იღიმოდა და პასუხობდა: „ეს ყველაფერი დამრჩა“.
ამ ჩვევას შევეჩვიეთ და საბოლოოდ ყურადღება აღარ მივაქციეთ. მაგრამ მისი გარდაცვალების შემდეგ გასაღები ჩემს ხელში აღმოჩნდა. დიდხანს ვთამაშობდი, ვერ ვხვდებოდი, რისთვის იყო. ძალიან ძველი იყო და აშკარად რაღაცას ხსნიდა – მაგრამ ზუსტად რისთვის?
სახლის დალაგებისას საძინებელში ძველ კომოდს წავაწყდი. ქვედა უჯრაში ჩანაწერი იდო: „თუ ამას კითხულობ, ეს ნიშნავს, რომ დრო დადგა“. მის გვერდით მისამართი იყო – იგივე, რაც აქამდე არასდროს მსმენია. ჟრუანტელმა დამიარა. იქ მარტო წასვლის საშინლად მეშინოდა, მაგრამ ცნობისმოყვარეობამ გაიმარჯვა.
მისამართმა ქალაქის გარეუბანში მიტოვებულ სახლთან მიმიყვანა. ფანჯრები დაფებით იყო ჩაკეტილი, სახლს სარეველები აკრავდა გარს და კარი ჟანგიანი იყო. ვაპირებდი შებრუნებას, მაგრამ რაღაც შინაგანმა მაიძულა გასაღების გაღება მეცადა. გული საშინლად მიცემდა, როცა საკეტის ჭრიალი გაჭედა.
შიგნიდან მტვრისა და დროის სუნი იდგა. კედლებზე გაყვითლებული ფოტოები ეკიდა, კუთხეში კი ზარდახშა იდგა. იმავე გასაღებით გააღო კიდეც.
ველოდი, რომ ფულს, სამკაულებს ან რაიმე ძვირფასს დავინახავდი. მაგრამ იქ მხოლოდ წერილების დასტა იყო, ლენტით მოწესრიგებულად შეკრული და რამდენიმე ბავშვის სათამაშო. კონვერტებზე ერთი და იგივე სახელი ეწერა: „ანა“.
პირველი წერილი გავხსენი. მასში ბებიაჩემი წერდა: „მაპატიე, რომ იქ ვერ ვიყავი. მაპატიე, რომ სამყარო ჩვენს წინააღმდეგაა. მე ყოველთვის მიყვარდი“.
თანდათან თავსატეხი აიხსნა: ანა მისი ქალიშვილი იყო, ჩემი დეიდა, რომლის შესახებაც არავინ საუბრობდა. წერილების მიხედვით თუ ვიმსჯელებთ, ის ბავშვობაში გარდაიცვალა. ეს ბებიაჩემისთვის ძალიან დიდი ტკივილი აღმოჩნდა და მან გადაწყვიტა წარსული დაემალა და მხოლოდ ამ სამალავი ადგილის გასაღები შეენახა.
ძველი სახლიდან ამ წერილებით ხელში დავტოვე და უცებ მივხვდი: გასაღები, რომელსაც ბებია მთელი ცხოვრება ინახავდა, ზარდახში კი არა, მის მეხსიერებაში იყო. ეს იყო მისი ერთადერთი კარი დანაკარგისკენ, რომლის დავიწყებაც მას არასდროს შეეძლო.
ახლა გასაღები ჩემთანაა. და ყოველ ჯერზე, როცა მას ვუყურებ, მესმის, რომ ყველაზე ძვირფასი საიდუმლოებები არა ოქროში და ძვირფას ქვებში, არამედ იმ გრძნობებშია, რომლებსაც უკანასკნელ ამოსუნთქვამდე ვინახავთ.
